Jak przygotować biznes do pozyskania dotacji
Przygotowanie biznesu do pozyskania dotacji nie zaczyna się w momencie, gdy pojawia się formularz wniosku. Nie zaczyna się nawet wtedy, gdy znajdziesz interesujący nabór. Dużo wcześniej warto odpowiedzieć sobie na podstawowe pytania dotyczące samego biznesu: co chcesz stworzyć lub rozwinąć, dla kogo, dlaczego właśnie teraz i na co rzeczywiście potrzebujesz pieniędzy.
To ważne zarówno wtedy, gdy dopiero planujesz założenie firmy, jak i wtedy, gdy działalność już funkcjonuje, ale potrzebujesz środków na jej kolejny etap rozwoju. W obu sytuacjach punkt wyjścia jest podobny: finansowanie powinno wynikać z realnych potrzeb biznesu, a nie odwrotnie.
Dotacja, grant czy inne dofinansowanie mogą pomóc zrealizować inwestycję, przyspieszyć rozwój albo umożliwić wejście na rynek. Same jednak nie stworzą dobrego modelu biznesowego, nie zbudują przewagi nad konkurencją i nie odpowiedzą na pytanie, dlaczego klienci mają wybrać właśnie Twoją ofertę.
Dlatego zanim zaczniesz przygotowywać wniosek, warto przygotować sam biznes.
Zanim zaczniesz szukać dotacji, ustal, na co naprawdę potrzebujesz pieniędzy
Jednym z najczęstszych sposobów myślenia o finansowaniu jest rozpoczęcie od pytania: „Jaką dotację mogę dostać?”. Tymczasem znacznie lepszym punktem wyjścia jest pytanie: co chcę dzięki tym środkom osiągnąć?
Jeżeli dopiero planujesz działalność, możesz potrzebować pieniędzy na wyposażenie, technologię, lokal, przygotowanie sprzedaży, uruchomienie usług czy stworzenie zaplecza potrzebnego do wejścia na rynek.
Jeżeli firma już działa, potrzeba może wyglądać zupełnie inaczej. Być może ogranicza Cię dotychczasowy sprzęt, chcesz zwiększyć skalę działalności, wejść z nową usługą, uruchomić sprzedaż online, wdrożyć nowe rozwiązanie albo dotrzeć do innej grupy klientów.
Sam zakup nie powinien być jednak celem projektu. Sprzęt, oprogramowanie czy wyposażenie są narzędziami, dzięki którym w firmie ma wydarzyć się określona zmiana.
Dlatego warto umieć odpowiedzieć nie tylko na pytanie: „Co chcę kupić?”, lecz przede wszystkim: „Co ta inwestycja zmieni w moim biznesie?”
To rozróżnienie później bardzo pomaga w budowaniu logicznego uzasadnienia projektu i przygotowaniu wniosku o dofinansowanie.
Jeśli dopiero planujesz firmę — przygotuj biznes, zanim przygotujesz wniosek
Pomysł na firmę często zaczyna się od produktu albo usługi. Wiesz, co chcesz robić, masz doświadczenie w danej dziedzinie albo widzisz możliwość stworzenia czegoś własnego. To dobry początek, ale do przygotowania projektu potrzebujesz szerszego spojrzenia.
Sprawdź, dla kogo tworzysz swój biznes
Pierwszym krokiem powinno być określenie klienta.
Nie wystarczy założenie, że oferta jest „dla kobiet”, „dla firm”, „dla mieszkańców miasta” albo „dla każdego, kto tego potrzebuje”. Im dokładniej rozumiesz swojego odbiorcę, tym łatwiej zbudować ofertę, sposób sprzedaży i późniejsze uzasadnienie projektu.
Zastanów się, jaki problem klienta rozwiązujesz, czego ten klient potrzebuje i dlaczego miałby zdecydować się właśnie na Twoją usługę lub produkt.
To ważne także z punktu widzenia finansowania. Jeżeli planujesz konkretną inwestycję, dobrze wiedzieć, czy odpowiada ona na rzeczywistą potrzebę rynku.
Przyjrzyj się konkurencji i znajdź miejsce dla siebie
Analiza konkurencji nie służy wyłącznie temu, żeby udowodnić, że na rynku działają inne firmy. Ma pomóc zrozumieć, z kim będziesz konkurować o uwagę i pieniądze klienta.
Sprawdź, jakie rozwiązania są już dostępne, jak wyglądają oferty konkurentów, czym się różnią, w jaki sposób są sprzedawane i do kogo są kierowane.
Nie chodzi przy tym o kopiowanie innych przedsiębiorców. Wręcz przeciwnie — obserwacja rynku powinna pomóc Ci dostrzec przestrzeń, której jeszcze nikt dobrze nie zagospodarował albo którą można obsłużyć inaczej.
Czasami będzie to konkretna grupa klientów. Czasami inny model obsługi, wyspecjalizowana usługa, wygodniejszy sposób zakupu albo połączenie kilku elementów, których konkurenci dotąd nie oferują.
Właśnie tutaj zaczyna się poszukiwanie własnej niszy.
Zbuduj swoją propozycję wartości
Kolejnym krokiem jest odpowiedź na pytanie: dlaczego klient ma wybrać właśnie Ciebie?
To sedno Value Proposition, czyli propozycji wartości.
W praktyce można o niej myśleć również jako o wyróżniku marki, obietnicy wartości albo najważniejszym powodzie, dla którego klient wybiera właśnie Twoją ofertę, a nie konkurencyjną. Dotyczy to zarówno nowej firmy, jak i marki, która działa już od lat — propozycja wartości może się zmieniać wraz z rozwojem biznesu, nową grupą klientów, zmianą oferty czy wejściem na inny rynek.
Nie musi ona opierać się na tym, że będziesz najtańsza, najszybsza albo „najlepsza”. Znacznie ważniejsze jest to, czy potrafisz jasno określić wartość, którą otrzyma klient.
Może nią być specjalizacja w konkretnej grupie odbiorców, określony sposób pracy, doświadczenie, wygoda, indywidualizacja usługi, wykorzystanie technologii, kompleksowość albo rozwiązanie problemu, z którym klient dotychczas radził sobie w kilku różnych miejscach.
Dobra propozycja wartości pomaga uporządkować ofertę, ale później daje również mocniejszą podstawę do opisania projektu we wniosku o dofinansowanie.
Określ model biznesowy
Dobry pomysł na firmę powinien mieć także jasno określony model biznesowy, czyli odpowiedź na pytanie, na czym dokładnie firma będzie zarabiała.
Warto ustalić, co będzie sprzedawane, komu, w jaki sposób i za co klient będzie płacił. Inaczej będzie wyglądał model oparty na jednorazowej sprzedaży produktów, inaczej na usługach, abonamencie, prowizji czy stałej współpracy z klientami. To ważne nie tylko dla oceny opłacalności pomysłu, ale również później, podczas przygotowywania projektu i uzasadniania, w jaki sposób planowana inwestycja ma wspierać rozwój firmy.
Zdecyduj, jak firma będzie działać
Działalność stacjonarna, online czy model łączący oba rozwiązania?
Ta decyzja wpływa na znacznie więcej niż tylko sposób kontaktu z klientem. Decyduje również o kosztach, potrzebnej infrastrukturze, technologii, sposobie sprzedaży i rodzaju inwestycji, które mogą być potrzebne na starcie.
Firma stacjonarna może wymagać lokalu, wyposażenia czy odpowiedniej przestrzeni do obsługi klientów. Biznes internetowy może potrzebować rozwiązań technologicznych, systemów sprzedażowych lub specjalistycznego oprogramowania. Model hybrydowy może łączyć potrzeby obu tych światów.
Dlatego zanim zaczniesz określać budżet projektu, warto wiedzieć, jak rzeczywiście ma funkcjonować firma.
Zaplanuj sprzedaż i sposób pozyskiwania klientów
Sam pomysł na produkt lub usługę nie wystarczy. Trzeba jeszcze wiedzieć, w jaki sposób oferta będzie trafiała do klientów.
Czy sprzedaż będzie prowadzona przez własną stronę internetową, sklep online, marketplace, punkt stacjonarny, przedstawicieli handlowych, partnerów czy bezpośredni kontakt z klientem? Warto również przemyśleć działania marketingowe i promocyjne, które mają doprowadzić do pierwszych i kolejnych sprzedaży.
Strona internetowa, media społecznościowe, reklama, networking, polecenia czy współpraca z partnerami mogą pełnić różne funkcje w zależności od rodzaju biznesu. Przygotowując się do pozyskania finansowania, dobrze więc wiedzieć nie tylko, co chcesz sprzedawać, ale także jak zamierzasz zdobywać klientów i generować przychody.
Policz koszty prowadzenia działalności
Przed rozpoczęciem działalności warto oszacować nie tylko koszt uruchomienia firmy, ale także wydatki, które będą pojawiały się później.
Mogą to być koszty stałe, takie jak czynsz, księgowość, abonamenty czy wynagrodzenia, ale również koszty bieżące związane bezpośrednio ze sprzedażą, zakupem materiałów, dostawą, prowizjami czy obsługą klientów.
Dotacja może pomóc sfinansować określone inwestycje, ale po jej wykorzystaniu firma nadal musi być w stanie funkcjonować. Dlatego już na etapie przygotowania biznesu trzeba wiedzieć, ile będzie kosztowało jego prowadzenie i z czego te koszty będą pokrywane.
Zaplanuj wydatki inwestycyjne i oddziel potrzeby od listy życzeń
Kolejny krok to określenie zasobów, których rzeczywiście potrzebujesz, żeby rozpocząć działalność i móc obsługiwać pierwszych klientów.
Może to być sprzęt, oprogramowanie, wyposażenie, zaplecze techniczne, infrastruktura, a w niektórych biznesach również personel. Warto przy tym oddzielić wydatki niezbędne na start od tych, które mogą być przydatne, ale nie są konieczne od pierwszego dnia działalności.
Nie wszystko, co dobrze byłoby mieć w firmie, musi znaleźć się w pierwszym planie inwestycyjnym. Taka ocena pomaga stworzyć bardziej racjonalny budżet i później uzasadnić, dlaczego konkretny wydatek jest potrzebny do uruchomienia lub realizacji projektu.
Sprawdź, czy potrzebujesz lokalu i jakie warunki musi spełniać
Nie każda działalność wymaga własnego lokalu, ale jeżeli jest on potrzebny, kwestie z nim związane warto wyjaśnić odpowiednio wcześniej.
Trzeba ustalić, czy firma może działać w domu, potrzebuje biura, gabinetu, pracowni, magazynu albo lokalu usługowego oraz jakie warunki powinna spełniać dana przestrzeń.
W przypadku ubiegania się o finansowanie należy również sprawdzić wymagania konkretnego naboru. W zależności od programu może być potrzebne wykazanie prawa do korzystania z lokalu, np. na podstawie umowy najmu, użyczenia lub innego tytułu prawnego. Ostateczne wymagania zawsze wynikają z dokumentacji danego źródła finansowania.
Sprawdź wymogi formalne związane z planowaną działalnością
Jeszcze przed rozpoczęciem inwestycji warto upewnić się, czy planowana działalność nie podlega dodatkowym wymaganiom prawnym lub branżowym.
Niektóre rodzaje działalności wymagają odpowiednich kwalifikacji, uprawnień, zezwoleń, koncesji albo wpisu do określonego rejestru. W innych przypadkach konieczne może być spełnienie wymagań dotyczących lokalu, wyposażenia czy sposobu świadczenia usług.
Takie kwestie najlepiej sprawdzić przed złożeniem wniosku, ponieważ mogą mieć wpływ zarówno na możliwość uruchomienia firmy, jak i na zakres oraz harmonogram planowanej inwestycji.
Określ swoje przewagi konkurencyjne
Stwierdzenie „moja firma będzie lepsza od konkurencji” nie jest jeszcze przewagą konkurencyjną.
Przewaga powinna wynikać z czegoś konkretnego. Może to być specjalizacja, know-how, sposób realizowania usługi, dostęp do określonych zasobów, lokalizacja, technologia, relacje z partnerami, doświadczenie albo wyjątkowo dobrze dopasowana oferta.
Nie każda przewaga musi być spektakularna. Ważniejsze, żeby była realna, zrozumiała dla klienta i możliwa do utrzymania.
Jeżeli potrafisz ją wskazać, znacznie łatwiej później uzasadnić, dlaczego Twój pomysł ma szansę funkcjonować na rynku.
Określ swoje przewagi konkurencyjne
Stwierdzenie „moja firma będzie lepsza od konkurencji” nie jest jeszcze przewagą konkurencyjną.
Przewaga powinna wynikać z czegoś konkretnego. Może to być specjalizacja, know-how, sposób realizowania usługi, dostęp do określonych zasobów, lokalizacja, technologia, relacje z partnerami, doświadczenie albo wyjątkowo dobrze dopasowana oferta.
Nie każda przewaga musi być spektakularna. Ważniejsze, żeby była realna, zrozumiała dla klienta i możliwa do utrzymania.
Jeżeli potrafisz ją wskazać, znacznie łatwiej później uzasadnić, dlaczego Twój pomysł ma szansę funkcjonować na rynku.
Pomyśl o partnerach i społeczności jeszcze przed uruchomieniem działalności
Nie musisz czekać z budowaniem otoczenia biznesowego do dnia rejestracji firmy.
Już wcześniej możesz poznawać osoby z branży, rozmawiać z potencjalnymi partnerami, budować relacje z przyszłymi klientami i obserwować, jak odbiorcy reagują na Twój pomysł.
W wielu biznesach społeczność budowana jeszcze przed oficjalnym startem może stać się ważnym zasobem. Pomaga lepiej poznać odbiorców, sprawdzić zainteresowanie ofertą i rozpocząć działalność z pierwszym gronem osób, które już wiedzą, czym się zajmujesz.
Partnerzy mogą natomiast uzupełnić Twoje kompetencje, otworzyć dostęp do nowych klientów albo umożliwić realizację działań, których nie chcesz wykonywać samodzielnie.
Partnerami i kooperantami mogą być również podmioty potrzebne do codziennego funkcjonowania firmy: producenci, hurtownie, dostawcy, firmy kurierskie, podwykonawcy czy partnerzy technologiczni. Warto wcześniej sprawdzić dostępność takich podmiotów, warunki współpracy, terminy realizacji i koszty, ponieważ wpływają one na sposób działania firmy oraz na to, czy zaplanowany model biznesowy jest możliwy do wdrożenia w praktyce.
Warto myśleć o tym jako o części przygotowania biznesu, a nie dopiero jako o zadaniu „na później”.
Jeśli masz już firmę - sprawdź, czy jesteś gotowa na kolejny etap rozwoju
Przygotowanie istniejącej firmy do pozyskania dotacji wygląda inaczej niż przygotowanie działalności, która dopiero ma powstać.
Masz już dane, doświadczenia, klientów, koszty i konkretną historię działalności. Możesz więc nie tylko planować, ale również sprawdzać, co rzeczywiście działa, co ogranicza rozwój i które obszary wymagają zmiany.
Zacznij od problemu, który chcesz rozwiązać dzięki finansowaniu
W przypadku działającej firmy warto zacząć od diagnozy obecnej sytuacji.
Co dziś blokuje rozwój? Dlaczego potrzebujesz inwestycji?
Być może firma nie jest w stanie przyjąć większej liczby zamówień. Być może potrzebujesz nowego sprzętu, żeby zwiększyć możliwości produkcyjne albo poprawić jakość. Chcesz uruchomić nowy kanał sprzedaży, wejść na inny rynek, rozwinąć nową usługę lub wdrożyć rozwiązanie, które usprawni procesy.
Ważne, żeby umieć połączyć planowany wydatek z konkretną zmianą w działalności.
Przy planowaniu kolejnego etapu rozwoju warto również spojrzeć na liczby i zasoby, które firma już posiada. Sprawdź, jakie są obecne koszty działalności, ile może kosztować planowana inwestycja, z jakiego sprzętu, infrastruktury, technologii czy kompetencji możesz już korzystać oraz czego rzeczywiście brakuje, żeby zrealizować kolejny krok. Dzięki temu łatwiej oddzielić inwestycje potrzebne od tych, które są atrakcyjne, ale nie mają bezpośredniego związku z planowanym rozwojem.
Pytanie nie powinno więc brzmieć wyłącznie: „Na co mogę dostać dofinansowanie?”, ale również: „Dlaczego ta inwestycja jest potrzebna mojej firmie właśnie teraz?”
Sprawdź, co zmieniło się na rynku i u konkurencji
Firma, która działa kilka lat, nie funkcjonuje w takim samym otoczeniu jak w dniu rozpoczęcia działalności.
Zmieniają się oczekiwania klientów, sposób kupowania, technologie, poziom cen, konkurenci i kanały komunikacji. Pojawiają się nowe firmy, a dotychczasowi gracze rozwijają swoje oferty.
Dlatego przygotowanie projektu rozwojowego to dobry moment, żeby ponownie przyjrzeć się rynkowi.
Być może segment, w którym działałaś do tej pory, jest coraz bardziej konkurencyjny. Być może pojawiła się grupa klientów, której wcześniej nie obsługiwałaś. A może rozwiązanie, które kilka lat temu wyróżniało Twoją firmę, stało się dziś rynkowym standardem.
Taka analiza pomaga ocenić, czy planowana inwestycja rzeczywiście odpowiada na to, co dzieje się wokół firmy.
Sprawdź, co zmieniło się na rynku i u konkurencji
Firma, która działa kilka lat, nie funkcjonuje w takim samym otoczeniu jak w dniu rozpoczęcia działalności.
Zmieniają się oczekiwania klientów, sposób kupowania, technologie, poziom cen, konkurenci i kanały komunikacji. Pojawiają się nowe firmy, a dotychczasowi gracze rozwijają swoje oferty.
Dlatego przygotowanie projektu rozwojowego to dobry moment, żeby ponownie przyjrzeć się rynkowi.
Być może segment, w którym działałaś do tej pory, jest coraz bardziej konkurencyjny. Być może pojawiła się grupa klientów, której wcześniej nie obsługiwałaś. A może rozwiązanie, które kilka lat temu wyróżniało Twoją firmę, stało się dziś rynkowym standardem.
Taka analiza pomaga ocenić, czy planowana inwestycja rzeczywiście odpowiada na to, co dzieje się wokół firmy.
Zweryfikuj swoją propozycję wartości
Value Proposition nie jest czymś, co ustala się raz na zawsze.
W działającej firmie oznacza ona przede wszystkim wartość, jaką marka daje klientowi, jej wyróżnik oraz powód, dla którego klient wybiera tę ofertę zamiast konkurencyjnej. Może wynikać z jakości, specjalizacji, doświadczenia, sposobu obsługi, wygody, technologii, szybkości realizacji, kompleksowości albo bardzo dobrego dopasowania do konkretnej grupy odbiorców.
Wraz z rozwojem firmy może zmieniać się zarówno klient, jak i jego oczekiwania. Zmienia się również sama firma: zdobywa doświadczenie, specjalizuje się, rozwija kompetencje albo zaczyna obsługiwać inne grupy odbiorców.
Dlatego przed kolejnym etapem rozwoju warto sprawdzić, czy to, czym firma wyróżniała się kilka lat temu, nadal ma znaczenie dla klientów.
Warto zadać sobie pytanie, czy obecny wyróżnik marki nadal jest istotny dla klienta i czy rzeczywiście odróżnia firmę od konkurencji. Być może rynek się zmienił, konkurenci zaczęli oferować podobne rozwiązania albo klienci oczekują dziś czegoś innego niż na początku działalności.
Być może trzeba dopracować ofertę, wejść w nową niszę, inaczej pozycjonować usługę albo stworzyć rozwiązanie przeznaczone dla bardziej konkretnego odbiorcy.
Dotacja może pomóc sfinansować rozwój, ale kierunek tego rozwoju powinien wynikać z realnej strategii firmy.
Warto przy tym spojrzeć także na sam model biznesowy. Jeżeli firma wchodzi w nowy segment, uruchamia nową usługę, zmienia sposób sprzedaży albo zaczyna działać w innym kanale, może się okazać, że zmianie powinien ulec nie tylko sposób komunikacji, ale również sposób generowania przychodów, obsługi klientów czy organizacji sprzedaży.
Zweryfikuj swoją propozycję wartości
Value Proposition nie jest czymś, co ustala się raz na zawsze.
W działającej firmie oznacza ona przede wszystkim wartość, jaką marka daje klientowi, jej wyróżnik oraz powód, dla którego klient wybiera tę ofertę zamiast konkurencyjnej. Może wynikać z jakości, specjalizacji, doświadczenia, sposobu obsługi, wygody, technologii, szybkości realizacji, kompleksowości albo bardzo dobrego dopasowania do konkretnej grupy odbiorców.
Wraz z rozwojem firmy może zmieniać się zarówno klient, jak i jego oczekiwania. Zmienia się również sama firma: zdobywa doświadczenie, specjalizuje się, rozwija kompetencje albo zaczyna obsługiwać inne grupy odbiorców.
Dlatego przed kolejnym etapem rozwoju warto sprawdzić, czy to, czym firma wyróżniała się kilka lat temu, nadal ma znaczenie dla klientów.
Warto zadać sobie pytanie, czy obecny wyróżnik marki nadal jest istotny dla klienta i czy rzeczywiście odróżnia firmę od konkurencji. Być może rynek się zmienił, konkurenci zaczęli oferować podobne rozwiązania albo klienci oczekują dziś czegoś innego niż na początku działalności.
Być może trzeba dopracować ofertę, wejść w nową niszę, inaczej pozycjonować usługę albo stworzyć rozwiązanie przeznaczone dla bardziej konkretnego odbiorcy.
Dotacja może pomóc sfinansować rozwój, ale kierunek tego rozwoju powinien wynikać z realnej strategii firmy.
Warto przy tym spojrzeć także na sam model biznesowy. Jeżeli firma wchodzi w nowy segment, uruchamia nową usługę, zmienia sposób sprzedaży albo zaczyna działać w innym kanale, może się okazać, że zmianie powinien ulec nie tylko sposób komunikacji, ale również sposób generowania przychodów, obsługi klientów czy organizacji sprzedaży.
Oceń, które przewagi warto wzmocnić
Rozwój nie zawsze oznacza konieczność budowania wszystkiego od nowa.
Firma może już posiadać wartościowe zasoby: rozpoznawalną markę, bazę klientów, wiedzę branżową, doświadczenie zespołu, dobre relacje z partnerami, własne rozwiązania czy skuteczne kanały sprzedaży.
Warto sprawdzić, które z tych elementów stanowią prawdziwą przewagę i które można dodatkowo wzmocnić dzięki planowanej inwestycji.
Czasami najlepszym kierunkiem nie jest całkowita zmiana, lecz rozwinięcie tego, co już zostało sprawdzone przez rynek.
Sprawdź, czy potrzebujesz partnerów
Rozwój może też oznaczać wejście we współpracę z innymi podmiotami.
Partner technologiczny może pomóc wdrożyć nowe rozwiązanie. Partner handlowy może otworzyć dostęp do kolejnego rynku. Ekspert może uzupełnić kompetencje, których obecnie nie ma w firmie.
W niektórych przedsięwzięciach partnerstwo może być dodatkiem, w innych stanie się jednym z ważnych elementów powodzenia całego projektu.
Partnerstwo w rozwijającej się firmie nie musi oznaczać wyłącznie współpracy strategicznej. W zależności od projektu warto wcześniej przeanalizować również zaplecze operacyjne: dostawców, producentów, hurtownie, podwykonawców, firmy logistyczne czy partnerów technologicznych. Jeżeli planowana inwestycja zwiększy skalę działalności, trzeba sprawdzić, czy obecni kooperanci będą w stanie obsłużyć większy wolumen albo czy konieczne będzie zbudowanie nowej sieci współpracy.
Dlatego warto przemyśleć je jeszcze przed przygotowaniem wniosku, a nie dopiero wtedy, gdy formularz wymusi odpowiedź na pytanie o sposób realizacji przedsięwzięcia.
Sprawdź, czy potrzebujesz partnerów
Rozwój może też oznaczać wejście we współpracę z innymi podmiotami.
Partner technologiczny może pomóc wdrożyć nowe rozwiązanie. Partner handlowy może otworzyć dostęp do kolejnego rynku. Ekspert może uzupełnić kompetencje, których obecnie nie ma w firmie.
W niektórych przedsięwzięciach partnerstwo może być dodatkiem, w innych stanie się jednym z ważnych elementów powodzenia całego projektu.
Partnerstwo w rozwijającej się firmie nie musi oznaczać wyłącznie współpracy strategicznej. W zależności od projektu warto wcześniej przeanalizować również zaplecze operacyjne: dostawców, producentów, hurtownie, podwykonawców, firmy logistyczne czy partnerów technologicznych. Jeżeli planowana inwestycja zwiększy skalę działalności, trzeba sprawdzić, czy obecni kooperanci będą w stanie obsłużyć większy wolumen albo czy konieczne będzie zbudowanie nowej sieci współpracy.
Dlatego warto przemyśleć je jeszcze przed przygotowaniem wniosku, a nie dopiero wtedy, gdy formularz wymusi odpowiedź na pytanie o sposób realizacji przedsięwzięcia.
Zastanów się, czy marka wymaga wzmocnienia lub modyfikacji
Rozwój firmy często pociąga za sobą zmianę jej wizerunku, komunikacji lub sposobu prezentowania oferty.
Jeżeli wchodzisz w nową niszę, kierujesz ofertę do innego klienta, uruchamiasz sprzedaż online albo znacząco zmieniasz zakres usług, dotychczasowy sposób komunikacji może wymagać dostosowania.
Nie zawsze oznacza to pełny rebranding. Czasem potrzebne będzie wzmocnienie tego, co już działa. Innym razem — uporządkowanie przekazu, zmiana sposobu prezentowania oferty albo wyraźniejsze pokazanie przewag firmy.
Podobnie wygląda kwestia społeczności.
Jeśli przez lata udało Ci się zgromadzić klientów, obserwatorów czy partnerów wokół marki, warto potraktować ich jako realny zasób. To właśnie ta grupa może jako pierwsza zainteresować się nową usługą albo pomóc zweryfikować kierunek planowanego rozwoju.
Dobry projekt powinien wynikać z biznesu, a nie odwrotnie
Największym ryzykiem podczas poszukiwania dotacji jest próba stworzenia projektu wyłącznie dlatego, że pojawił się interesujący nabór.
Program finansowania może wyglądać atrakcyjnie. Może oferować wsparcie na inwestycje, które od dawna chciałaś zrealizować. To jednak jeszcze nie oznacza, że powinien wyznaczać kierunek rozwoju Twojego biznesu.
Zdrowa kolejność wygląda inaczej.
Najpierw jest biznes i jego potrzeba. Później pomysł na rozwój lub inwestycję. Następnie warto sprawdzić, jakie źródło finansowania może do tego projektu pasować. Dopiero kolejnym etapem jest przygotowanie wniosku.
Jeżeli ta kolejność zostanie odwrócona, łatwo wpaść w pułapkę dopasowywania firmy do wymagań programu.
W efekcie powstaje projekt, który dobrze wygląda w tabeli kosztów, ale trudno wyjaśnić, dlaczego firma rzeczywiście go potrzebuje i jakie rezultaty ma przynieść.
Dofinansowanie nie powinno tworzyć strategii firmy. Powinno pomóc ją zrealizować.
Co z tych przygotowań później trafia do wniosku o dofinansowanie
Praca wykonana przed rozpoczęciem pisania wniosku nie znika. Wręcz przeciwnie — staje się materiałem, z którego można budować logiczny projekt.
Znajomość klienta pomaga uzasadnić potrzebę rynkową. Analiza konkurencji pokazuje otoczenie, w którym firma będzie działać. Przemyślana propozycja wartości pomaga wyjaśnić, czym oferta ma się wyróżniać. Określenie przewag, partnerów, sposobu sprzedaży czy kierunku rozwoju ułatwia pokazanie, że projekt nie jest przypadkową listą zakupów.
Podobnie działa dobrze zdefiniowana potrzeba finansowania. Jeżeli wiesz, jaki problem biznesowy ma rozwiązać inwestycja i jaki efekt ma przynieść, łatwiej zbudować spójną argumentację.
Wniosek o dofinansowanie nie powinien więc być miejscem, w którym dopiero wymyślasz projekt.
Powinien być dokumentem, w którym opisujesz i uzasadniasz projekt, który wcześniej został przemyślany.
Najczęstszy błąd: przygotowanie firmy dopiero po znalezieniu naboru
Jeżeli przygotowania zaczynają się dopiero wtedy, gdy pojawia się nabór i termin składania wniosków, wiele decyzji trzeba podejmować pod presją czasu.
Wtedy łatwo zacząć od listy możliwych zakupów zamiast od celu biznesowego. Analiza konkurencji powstaje wyłącznie na potrzeby dokumentu. Grupa klientów zostaje opisana zbyt szeroko. Trudno wskazać przewagę firmy, ponieważ wcześniej nikt jej świadomie nie określił.
Może się również okazać, że pomysł, który początkowo wydawał się świetnie dopasowany do programu, wymaga większych zmian albo wcale nie odpowiada kierunkowi, w którym firma naprawdę powinna się rozwijać.
Dlatego do pozyskania finansowania warto przygotowywać się wcześniej.
Nie oznacza to, że musisz mieć gotowy wniosek na długo przed uruchomieniem naboru. Chodzi o coś ważniejszego: mieć przygotowany biznes, który później można przełożyć na dobry projekt.
Jeśli dopiero planujesz działalność, przygotowanie biznesu do pozyskania dotacji powinno zacząć się od sprawdzenia pomysłu, klienta, konkurencji, modelu działania, propozycji wartości i przewag, które pozwolą Ci wejść na rynek.
Jeśli prowadzisz już firmę, warto przyjrzeć się temu, co obecnie ogranicza jej rozwój, jak zmienił się rynek, które przewagi warto wzmocnić i jaka inwestycja rzeczywiście pomoże zrobić kolejny krok.
W obu sytuacjach zasada pozostaje ta sama: najpierw dobrze przemyślany biznes i projekt, później odpowiednie źródło finansowania, a dopiero następnie wniosek.
To właśnie wcześniejsze przygotowanie sprawia, że podczas pisania dokumentacji nie trzeba na szybko wymyślać argumentów, tylko można pokazać logiczny, uzasadniony i spójny plan.
Masz już pomysł na projekt i znalazłaś lub znalazłeś nabór, do którego chcesz aplikować? Kolejnym krokiem jest przełożenie założeń biznesowych na spójny i dobrze uzasadniony wniosek o dofinansowanie.
Pomogę Ci w przygotowaniu wniosku lub sprawdzeniu dokumentu, który został już napisany, zwracając uwagę na jego logikę, spójność i zgodność założeń projektu z wymaganiami naboru.
FAQ
Czy warto przygotowywać się do dotacji, zanim pojawi się nabór?
Tak. Wcześniejsze przygotowanie pozwala uporządkować pomysł, potrzeby inwestycyjne, rynek, klientów i kierunek rozwoju firmy. Dzięki temu po pojawieniu się odpowiedniego naboru łatwiej ocenić, czy rzeczywiście pasuje on do planowanego projektu.
Czy trzeba mieć już firmę, żeby przygotowywać się do pozyskania dotacji?
Nie. Osoba, która dopiero planuje działalność, również może wcześniej pracować nad modelem biznesowym, grupą klientów, konkurencją, propozycją wartości i potrzebami inwestycyjnymi. Zakres przygotowań będzie jednak inny niż w przypadku istniejącej firmy.
Od czego zacząć przygotowanie biznesu do dotacji?
Od określenia, co chcesz stworzyć albo rozwinąć i dlaczego potrzebujesz do tego zewnętrznego finansowania. Dopiero później warto analizować dostępne źródła wsparcia.
Czy analiza konkurencji jest potrzebna przy przygotowaniu wniosku o dotację?
W wielu projektach wiedza o konkurencji i rynku pomaga uzasadnić potrzebę realizacji przedsięwzięcia oraz pokazać, że planowana oferta lub kierunek rozwoju wynikają z realnej sytuacji rynkowej. Dokładny zakres wymaganych informacji zależy jednak od dokumentacji konkretnego naboru.
Jak określić, na co potrzebuję dofinansowania?
Warto zacząć nie od listy zakupów, ale od problemu lub celu biznesowego. Zastanów się, co obecnie uniemożliwia start albo dalszy rozwój firmy i jaka inwestycja może tę sytuację zmienić.
Kiedy warto zlecić napisanie lub sprawdzenie wniosku o dofinansowanie?
Gdy masz już określony projekt i wybrany nabór, kolejnym etapem jest przełożenie założeń biznesowych na dokumentację zgodną z wymaganiami programu. Wsparcie eksperta może być pomocne zarówno przy przygotowaniu całego wniosku, jak i wtedy, gdy masz już własną wersję i chcesz sprawdzić jej spójność przed złożeniem.
